Najważniejsze zmiany w prawie podatkowym od 2026 roku – wyjaśnienie z przykładami.

Rok 2026 przynosi wiele zmian w podatkach, które wpłyną zarówno na przedsiębiorców, jak i pracowników. Część z nich oznacza uproszczenia, inne – wyższe koszty lub nowe obowiązki. Poniżej znajdziesz omówienie najważniejszych zmian wraz z przykładami z życia codziennego.

  1. Wyższy limit zwolnienia z VAT – więcej firm bez VAT

Od 2026 roku limit zwolnienia z VAT wzrasta z 200 000 zł do 240 000 zł rocznie.

Co to oznacza w praktyce?
Więcej małych firm i jednoosobowych działalności gospodarczych będzie mogło działać bez VAT, a więc:

  • bez doliczania VAT do cen,
  • bez składania deklaracji VAT,
  • z mniejszą liczbą formalności.

Przykład:
Pani Anna prowadzi salon kosmetyczny i w 2026 r. osiągnie przychód w wysokości 230 000 zł.
➡ Może korzystać ze zwolnienia z VAT i nie musi rejestrować się jako podatnik VAT.

Ważne – sytuacja przejściowa:
Jeśli przedsiębiorca w 2025 r. osiągnie przychód:

  • powyżej 200 000 zł,
  • ale nie przekroczy 240 000 zł,

to:

  • w 2025 r. musi zarejestrować się do VAT,
  • ale od 1 stycznia 2026 r. może wrócić do zwolnienia z VAT.

Przykład:
Pan Marek w 2025 r. osiągnął 215 000 zł przychodu.
➡ W 2025 r. musi dokonać rejestracji do VAT
➡ od 2026 r. może zrezygnować z VAT i wrócić do zwolnienia dopóki jego przychód nie przekroczy 240 000 zł.

 2.Samochód w firmie – nowe, niższe limity kosztów

Od 2026 roku zmieniają się limity zaliczania samochodów osobowych do kosztów podatkowych:

  • samochody spalinowe i hybrydowe:
    limit spada z 150 000 zł do 100 000 zł
    (dotyczy amortyzacji oraz leasingu operacyjnego),
  • samochody elektryczne:
    bez zmian – limit nadal wynosi 225 000 zł.

Co to oznacza dla przedsiębiorców?
Mniejsza część wydatków na samochód będzie mogła zostać zaliczona do kosztów uzyskania przychodu.

Przykład:
Firma bierze w leasing auto spalinowe warte 140 000 zł.
➡ Do końca 2025 r. całość mieściła się w limicie,
➡ od 2026 r. kosztem podatkowym będzie tylko część odpowiadająca limitowi 100 000 zł.

Ważne:

  • leasingi zawarte przed 2026 r. trzeba przeliczyć według nowych limitów,
  • samochody kupione na fakturę (będące środkiem trwałym) przed 2026 r. amortyzowane są na starych zasadach.
  1. Wyższe minimalne wynagrodzenie – zmiana dla pracowników i pracodawców

Od 2026 roku:

  • minimalne wynagrodzenie za pracę wzrasta z 4 666 zł do 4 806 zł brutto,
  • minimalna stawka godzinowa rośnie z 30,50 zł do 31,40 zł brutto.

Skutki tej zmiany:

  • pracownicy otrzymają wyższe wynagrodzenie,
  • pracodawcy poniosą wyższe koszty zatrudnienia (wynagrodzenie + ZUS pracodawcy).

Przykład:
Firma zatrudnia 3 pracowników na płacy minimalnej.
➡ Od 2026 r. miesięczny koszt zatrudnienia wzrośnie,
➡ przedsiębiorca musi uwzględnić to w budżecie lub cenach usług.

  1. Wyższe składki ZUS dla przedsiębiorców

W 2026 roku wzrasta:

  • podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne,
  • minimalna podstawa składki zdrowotnej z 314,96 zł do 432,54 zł.

Efekt:
➡ przedsiębiorcy zapłacą wyższe składki ZUS, niezależnie od tego, czy rozliczają się na skali, podatku liniowym czy ryczałcie.

Przykład:
Jednoosobowa działalność gospodarcza, która dotychczas płaciła określoną wysokość ZUS, od 2026 r. musi liczyć się z wyższym miesięcznym obciążeniem.

  1. Zmiany w liczeniu stażu pracy – dłuższy urlop dla części pracowników

Do stażu pracy będą wliczane nie tylko umowy o pracę, ale również:

  • okresy pracy na umowie zlecenie,
  • czas prowadzenia działalności gospodarczej.

Co to oznacza?

  • więcej osób szybciej uzyska prawo do 26 dni urlopu wypoczynkowego,
  • pracodawcy muszą przygotować się na większą liczbę dni urlopu.

Ważne:

Do stażu pracy wliczamy nie tylko okresy po wejściu w życie ustawy – od dnia 01.01.2026r., ale i wcześniejsze.

Przykład:
Pracownik sektora publicznego do 01.01.2026r. ma 6-letni staż pracy na etacie i 5 lat wcześniejszej działalności gospodarczej.
➡ Łączny staż to 11 lat,
➡ pracownik ma prawo do 26 dni urlopu.

  1. KSeF – obowiązkowy Krajowy System e-Faktur

Od 2026 roku wprowadzony zostanie obowiązkowy elektroniczny obieg faktur w KSeF.

Terminy:

  • od 1 lutego 2026 r. – firmy z przychodami powyżej 200 mln zł (za 2024 r.),
  • od 1 kwietnia 2026 r. – wszyscy pozostali podatnicy,
  • zwolnienie do 31 grudnia 2026 r. – firmy ze sprzedażą do 10 000 zł brutto miesięcznie.

Co to oznacza w praktyce?

  • brak faktur papierowych i PDF (z kilkoma wyjątkami, np. faktury od zagranicznych dostawców nie będą znajdowały się w KSeF),
  • każda faktura trafia do systemu Ministerstwa Finansów,
  • konieczność dostosowania programów księgowych.

Przykład:
Przedsiębiorca wystawia fakturę klientowi.
➡ Faktura trafia do KSeF,
➡ klient i urząd skarbowy mają do niej dostęp w systemie.

  1. Elektroniczne księgi przekazywane do urzędu skarbowego

Po zakończeniu roku podatkowego przedsiębiorcy będą zobowiązani przesyłać do urzędu elektroniczny plik, który obejmie m.in.:

  • księgi rachunkowe,
  • KPiR,
  • ewidencję ryczałtu,
  • środki trwałe,
  • rozliczenie podatku dochodowego.

Terminy:

  • od 1 stycznia 2026 r. – podatnicy CIT i PIT rozliczający VAT miesięcznie,
  • od 1 stycznia 2027 r. – pozostali podatnicy, w tym rozliczający VAT kwartalnie.

Przykład:
Przedsiębiorca rozliczający VAT miesięcznie po zakończeniu 2026 r. nie składa już tylko zeznania rocznego CIT/PIT,
➡ musi także przesłać pełną ewidencję księgową w formie elektronicznej.

Podsumowanie – na co warto się przygotować przed 2026 rokiem?

✔ kontrolować przychody pod kątem nowego limitu VAT
✔ przeanalizować leasingi i zakup samochodów
✔ zaplanować wyższe koszty wynagrodzeń i ZUS
✔ przygotować firmę na KSeF i e-księgi
✔ skonsultować zmiany z księgowym